Spanje, een juweeltje ook zonder de Middellandse Zee

Wanneer de zomer aanbreekt, begint de jaarlijkse discussie opnieuw: wat is de beste plek om onze kostbare tijd door te brengen, met als belangrijkste filter dat het vooral niet in België mag zijn? We hebben intussen al heel wat van die bestemmingen bezocht, van cruises met MSC om grote delen van de wereld vanop zee te ontdekken tot ontspannen op het strand van Genève met de bergen op de achtergrond: een perfecte dualiteit. Meer recent trokken we naar de prachtige regio Puglia in Italië en naar het vijfsterrenresort Sotogrande in het zuiden van Spanje.

Water, meestal in de vorm van de Middellandse Zeekust, lijkt de standaardkeuze te zijn, samen met vele tienduizenden andere mensen die tot exact dezelfde conclusie komen. Voor deze reis gooiden we het roer daarom over een andere boeg en ruilden we water en schepen in voor cultuur in het binnenland, per auto. De gekozen regio? Madrid en de omliggende gebieden. Een mix van bruisend stadsleven, diepe culturele onderdompeling en, als alles volgens plan verliep, absolute ontspanning. Vluchten geboekt, auto gereserveerd: tijd voor een roadtrip door het Iberische binnenland.

Tekst: Pieterjan Bogaert

Foto’s: Pieterjan Bogaert en Roberto Vigna Cit

Zonnige oorden vragen om een ‘Sunnycar’

Eerst en vooral: een rijtuig om ons van de luchthaven naar Madrid te brengen, en daarna verder richting allerhande culturele zaken. De auto diende bij voorkeur wit zijn tegen de Spaanse zon en liefst ook iets exclusiefs. Niet in termen van prijs deze keer, maar in termen van ontdekking. Iets waar we nog nooit eerder mee gereden hadden.

Zoals… een SsangYong Tivoli.

Sunnycars stelde niet teleur toen we hen uitdaagden om ons ‘iets unieks’ aan te prijzen. SsangYong is tegenwoordig bekend onder de naam KGM, en de Tivoli bood een direct stuurgevoel, knoppen waar knoppen horen te zitten en airconditioning met een ‘MAX’-functie. Wat konden we nog meer wensen?

Op die vraag had Sunnycars nog een antwoord klaar: all-in service en verzekering. Verhuurbedrijven genieten niet altijd de allerbeste reputatie, en Sunnycars probeert met een no-nonsenseaanpak net die onzekerheid weg te nemen. Rijden met een auto die je niet kent, in een stad die je niet kent, biedt op zich al voldoende gelegenheid voor avontuur. Discussies over franchises en verzekeringen kunnen we dan missen als kiespijn.

Sleutel in het contact, een draai, een grom en we zijn weg.

De reisplannen

We kozen voor een ontspannen reisprogramma voor onze ontspannen trip. Een radicaal concept.

Eerst op het programma stond Madrid, een stad met genoeg geschiedenis, restaurants, musea en indrukwekkende gebouwen om zelfs de meest energieke toerist bezig te houden. Zodra we de grootse architectuur hadden bewonderd, de tapas getest en een selectie winkels hadden geïnspecteerd waarvan de etalage wellicht meer waard was dan onze Tivoli, zouden we naar het zuidwesten trekken.

Daar wachtte Extremadura, met Trujillo en Mérida, waarna we noordwaarts zouden rijden richting de groenere streken dicht bij de Portugese grens. Eerst stad, dan geschiedenis, als laatste het zwembad. Er bestaan slechtere formules.

Navigeren door Madrid: de parkeerhack

Onze accommodatie lag net achter Gran Vía, heerlijk centraal voor ons en aanzienlijk minder heerlijk voor de auto.

Madrid hanteert uitgebreide lage-emissiebeperkingen, waarbij het historische centrum binnen de bijzonder streng gereguleerde zone “Distrito Centro” valt. Gewoon je navigatie volgen tot die meldt “u hebt uw bestemming bereikt” is daarom niet noodzakelijk de beste strategie, tenminste niet voor je portefeuille.

Gelukkig bestaat er een praktische oplossing. Door een plaats te reserveren in een officiële, geregistreerde ondergrondse parking binnen de beperkte zone, wordt de nummerplaat bij het binnenrijden gekoppeld aan de reservatie. Daardoor kan het voertuig toegang krijgen zonder de standaardboetes. De Tivoli verdween enkele dagen ondergronds, en dat is precies waar een auto in het centrum van Madrid thuishoort.

Want Madrid is een stad om te voet te ontdekken

Onze route begon op Plaza de Cibeles, gedomineerd door de beroemde fontein met de godin Cybele. Rondom staan enkele van de meest indrukwekkende gebouwen van de stad, al steelt het Palacio de Cibeles onvermijdelijk de meeste aandacht. Het enorme witte paleis werd oorspronkelijk gebouwd als hoofdkwartier van de Spaanse post en doet vandaag onder meer dienst als stadhuis van Madrid.

Vanuit Cibeles kunnen liefhebbers van mode richting Calle de Serrano en de omliggende Golden Mile trekken. Loewe, Dior, Chanel, Louis Vuitton, Cartier en hun even dure buren zijn er allemaal vertegenwoordigd. Het is uitstekend terrein voor windowshopping.

Van daaruit biedt Madrid meteen het tegengif voor retailverleiding: Parque del Buen Retiro. Ooit voorbehouden aan de koninklijke familie, vandaag een van de grote publieke groene ruimtes van de hoofdstad. Brede lanen verdwijnen onder de bomen, fonteinen duiken onverwacht op tussen de tuinen en centraal ligt de Estanque Grande, waar roeibootjes dobberen onder het Monument voor Alfonso XII.

Wie Retiro verlaat richting centrum komt opnieuw in het drukkere Madrid terecht. Calle de los Jardines vormt een kleiner, rustiger contrast met de monumentale lanen van de hoofdstad, voor de drukte opnieuw toeneemt rond Puerta del Sol en Plaza Mayor.

En dan is er Mercado de San Miguel. De prachtige markt in ijzer en glas is intussen geëvolueerd tot iets dat meer weg heeft van een gastronomische speeltuin dan van een klassieke markt. Jamón Ibérico, croquetas, zeevruchten, kazen, wijnen en desserts vechten van alle kanten om je aandacht. “We gaan gewoon even kijken” hield ongeveer drie minuten stand.

Een korte wandeling brengt je vervolgens naar het Koninklijk Paleis van Madrid, waarvan de monumentale schaal zelfs de omliggende pleinen bescheiden doet aanvoelen. De Spaanse koninklijke familie gebruikt het niet langer als dagelijkse residentie, maar het blijft het officiële koninklijke paleis en wordt nog steeds gebruikt voor staatsaangelegenheden. Achter het paleis bieden de tuinen van Campo del Moro een veel rustiger uitzicht, met aangelegde paden, groen en opvallend minder mensen die hun smartphone in de lucht steken.

Onze laatste stop was Plaza de España, waar Cervantes uitkijkt over bronzen afbeeldingen van Don Quichot en Sancho Panza. Na enkele kilometers wandelen begon Sancho’s ezel plots minder op een literair detail te lijken en meer op een bijzonder verstandige mobiliteitsoplossing.

Westwaarts

Na Madrid kwam de Tivoli eindelijk opnieuw boven uit zijn ondergrondse winterslaap en richtten we zijn neus zuidwestwaarts, richting de regio Extremadura.

De stad maakte snel plaats voor open landschap. Gebouwen werden kleiner, verkeer verdween en het uitzicht strekte zich uit over uitgestrekte velden met droog, geel gras, hier en daar onderbroken door verspreide steeneiken. Onder de zomerzon zag het er bijna overdreven Spaans uit.

Op zoek naar een plek om te lunchen verlieten we de hoofdweg en kwamen we terecht in Trujillo. Wat bedoeld was als een snelle eetstop, groeide al snel uit tot enkele uren.

Plaza Mayor wordt er omringd door paleizen, kerken en renaissancegevels, met een groot ruiterstandbeeld van Francisco Pizarro prominent op het plein. Hoog boven alles uit torent het middeleeuwse kasteel van Trujillo, dat vanaf zijn rotsachtige heuvel over de stad uitkijkt.

Rome, maar dan met tapas

Onze belangrijkste bestemming in Extremadura was Mérida.

De moderne stad ligt bovenop de resten van het oude Augusta Emerita, gesticht door de Romeinen en ooit hoofdstad van de provincie Lusitania. In plaats van die geschiedenis netjes in een museum op te sluiten, leeft Mérida er gewoon middenin.

Het Romeinse theater blijft de grote blikvanger. Dat theater is niet zomaar iets dat ooit bestaan heeft; het wordt vandaag nog altijd gebruikt. Meer dan tweeduizend jaar na de bouw worden er nog steeds voorstellingen gehouden, en dat geeft de plek een levendigheid die gereconstrueerde ruïnes zelden kunnen bieden.

Elders duiken Romeinse overblijfselen bijna achteloos op in het stadsbeeld. De lange Puente Romano overspant de Guadiana, terwijl tempels, aquaducten en opgegraven structuren eraan herinneren dat het moderne Mérida slechts de meest recente laag van bewoning is.

Op zoek naar helemaal niets

In plaats van rechtstreeks terug te keren naar Madrid, reden we noordwaarts en vervolgens richting de Portugese grens. Het doel van de laatste dagen was verfrissend eenvoudig: niets.

Onderweg veranderde het landschap. De droge vlaktes van Extremadura maakten stilaan plaats voor groenere omgevingen ten westen van Salamanca, en meer variatie in het terrein. Onze laatste accommodatie lag ver weg van grotere steden, omringd door genoeg platteland om het controleren van werkmails bijna maatschappelijk onverantwoord te doen aanvoelen.

Er was een groot buitenzwembad. Er was een spa. Er waren ligstoelen en ons sightseeingprogramma werd plots bijzonder overzichtelijk.

De avonden hielden we vrij voor korte ritten naar rustieke restaurants verspreid over het platteland. Geroosterd speenvarken verscheen op tafel, gevolgd door rijke vleesgerechten, gazpacho en lokale wijnen. Geen reservaties maanden op voorhand, geen wachtrijen rond de hoek en geen menu’s die in de eerste plaats ontworpen lijken om goed te scoren op Instagram.

Nog één laatste draai aan de sleutel

Uiteindelijk komt zelfs nietsdoen tot een einde.

Vanuit ons landelijke toevluchtsoord reden we oostwaarts en maakten we de eenvoudige rit terug richting luchthaven Madrid-Barajas. De Tivoli, die het verkeer in Madrid, ondergrondse parkings, verschroeiende vlaktes en onze gewoonte om spontaan afritten te nemen op zoek naar lunch had overleefd, werd zonder enige ceremonie of gedoe ingeleverd.

En dat was het.

Geen Middellandse Zee. Geen beachclub. Geen dagelijkse discussie over de vraag of het zeewater warm genoeg was om erin te gaan.

In plaats daarvan kregen we grootse paleizen, roeibootjes, Ibérico-ham, Romeinse theaters, lege Spaanse wegen en enkele dagen waarop de meest dringende beslissing bestond uit de keuze tussen het zwembad of de spa.

Als alternatief voor de klassieke zomervakantie maken Madrid en de gebieden ten westen ervan een bijzonder overtuigend argument.